Huseynli35: Səhifə "'''Sual:''' Peyğəmbərin (s) məbəsi nə zaman və Həzrətin (s) neçə yaşında baş verdi? Məbəs müsəlmanlar üçün nə dərəcədə əhəmiyyətlidir? '''Cavab:''' Peyğəmbərin besəti həzrət Muhəmmədə (s) peyğəmbərlik verilməsi deməkdir. Bu hadisə 40-cı fil ilində baş vermişdir. Şiələr həzrət Muhəmmədin (s) Rəcəb ayının 27-si, sünnülər isə Ramazan ayında peyğəmbərliyə seçildiyinə inanır. Müsəlmanla..." məzmunu ilə yaradıldı

2025-12-03T12:03:31Z

Səhifə "'''Sual:''' Peyğəmbərin (s) məbəsi nə zaman və Həzrətin (s) neçə yaşında baş verdi? Məbəs müsəlmanlar üçün nə dərəcədə əhəmiyyətlidir? '''Cavab:''' Peyğəmbərin besəti həzrət Muhəmmədə (s) peyğəmbərlik verilməsi deməkdir. Bu hadisə 40-cı fil ilində baş vermişdir. Şiələr həzrət Muhəmmədin (s) Rəcəb ayının 27-si, sünnülər isə Ramazan ayında peyğəmbərliyə seçildiyinə inanır. Müsəlmanla..." məzmunu ilə yaradıldı

Yeni səhifə

'''Sual:''' Peyğəmbərin (s) məbəsi nə zaman və Həzrətin (s) neçə yaşında baş verdi? Məbəs müsəlmanlar üçün nə dərəcədə əhəmiyyətlidir?

'''Cavab:''' Peyğəmbərin besəti həzrət Muhəmmədə (s) peyğəmbərlik verilməsi deməkdir. Bu hadisə 40-cı fil ilində baş vermişdir. Şiələr həzrət Muhəmmədin (s) Rəcəb ayının 27-si, sünnülər isə Ramazan ayında peyğəmbərliyə seçildiyinə inanır. Müsəlmanların əksəriyyəti həzrət Muhəmmədin (s) 40 yaşında peyğəmbərliyə çatdığını düşünür.

Peyğəmbərin (s) besəti, onun həyatında və nübuvvət tarixində baş verən ən əsas və ən mühüm hadisədir. Məbəs, bütün İslam firqələrində böyük bir bayramdır və bütün İslam ölkələrində bayram olaraq qeyd olunur.

== '''Məqam''' ==
Məbəs, bəşər tarixinin ən böyük hadisəsi, Allahın ən möhtəşəm neməti və rəhməti,<ref>Sədruddin Bəlaği, Məbəse xatəmul Ənbiya (مبعث خاتم الانبیا), Darul İslam, Nömrə 24, Ordibeheşt, h.ş. 1331.</ref> nübuvvət tarixinin ən əsaslı və əhəmiyyətli hadisəsidir.<ref>Seyid Ələvi, Seyid İbrahim, Besəte Peyambər dər tarixe Təbəri (بعثت پیامبر در تاریخ طبری), Keyhane əndişe, Nömrə 25, h.ş. 1368, səh. 57. </ref> Besətin müsəlman mədəniyyətində xüsusi bir yeri var. Məbəs, əslində İslamın başlanğıcıdır, bu din, ilk illərdə bir ovuc tərəfdarları ilə çətin şəraitdə zühur etmiş, sonradan bütün dünyaya yayılmışdı. Məbəs, insanlıq tarixində böyük bir dönüşün başlanğıcı hesab edilir.<ref>Məhdi Moti, Besət, Daerətul məarefe bozorge Eslami (دائر المعارف بزرگ اسلامی), Tehran, “Daerətul məarefe bozorge Eslami” mərkəzi, cild 12, Girişin davamı.</ref> Məbəs günü bütün İslam firqələrinin mədəniyyətində böyük bir bayramdır və bu gündə bütün İslam ölkələrində, ölkənin adət-ənənələrinə uyğun xüsusi bayramlar keçirilir.<ref>Məhdi Moti, Besət, Daerətul məarefe bozorge Eslami (دائر المعارف بزرگ اسلامی), Tehran, “Daerətul məarefe bozorge eslami” mərkəzi, cild 12, Girişin davamı.</ref>

Allah-taala, Ali-İmran surəsinin 164-cü ayəsində belə buyurur:
“لَقَدْ مَنَّ اللَّهُ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ إِذْ بَعَثَ فِيهِمْ رَسُولًا مِنْ أَنْفُسِهِمْ ”
“Şübhəsiz, Allah möminlərin boynuna onlara özlərindən bir peyğəmbər göndərən zaman haqq qoydu”.<ref>Huseyn Ələvi Mehr, Besət və əhdafe an, (بعثت و اهداف آن), Fərhənge Kousər, Nömrə 44, h.ş. 1379, səh. 12</ref>

Şiə alimlərinə görə, Peyğəmbərin besəti (s) Rəcəb ayının 27-si, 40-cı fil ili və 610-cu milad ilində, İranda Xosrov Pərvizin hakimiyyətinin 20-ci ilində baş vermişdir.<ref>Kazem Modir Şaneçi, Besəte Rəsule Əkrəm (بعثت رسول اکرم), Nameye Astane Qods, Nömrə 29 və 30, h.ş. 1346, səh. 17. Məhdi Moti, Besət, Daerətul məarefe bozorge Eslami (دائر المعارف بزرگ اسلامی), Tehran, Daerətul məarefe bozorge Eslami mərkəzi, cild 12, Girişin davamı.</ref> Əhli sünnə alimləri və mühəddisləri arasında məşhur olan fikirə görə, Peyğəmbərin (s) risaləti 40-cı fil ilində, mübarək Ramazan ayında gerçəkləşmişdir. Bəziləri bunun Ramazanın 17-si, bəziləri 18-i, bəziləri isə 24-ündə baş verdiyini nəql etmişlər.<ref>Peyambər dər çe tarexi be peyambəri məbus şod, (پیامبر در چه تارخی به پیامبری مبعث شد) Ayine rəhmət, Baxış 24, Bəhmən 1402.</ref>

== '''Peyğəmbərliyin başlanğıcı''' ==
Peyğəmbəri Əkrəm (s) 40 yaşında ( məhşur olmayan bir rəvayətə görə 43 yaşında) peyğəmbərlik məqamına seçildi. Bu ixtilafın səbəbi, “Besət”in mənasının fərqli anlaşılmasıdır. Bəziləri Quran ilk ayələrinin nazil olmasını, bəziləri isə Peyğəmbərin (s) ilk aşkar təbliğini besətin başlanğıcı hesab edir.<ref>Məhdi Moti, Besət, Daerətul məarefe bozorge Eslami (دائر المعارف بزرگ اسلامی), Tehran, Daerətul məarefe bozorge Eslami mərkəzi, cild 12, Girişin davamı.</ref>

Peyğəmbəri Əkrəm (s) Hira mağarasında, Sur dağında təfəkkür və ibadətlə məşğul olduğu zaman, Ələq sürəsinin ilk ayələri nazil oldu və o həzrətə
“اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذِي خَلَقَ”
“Oxu, yaradan Rəbbinin adı ilə” deyə buyurulması ilə besət başladı və “Müddəsir” surəsinin ilk ayələri ilə davam etdi. Peyğəmbər (s) əvvəlcə həyat yoldaşı Xədicəyə və əmisi oğlu Əliyə (ə) peyğəmbərliyə çatması xəbərini verdi. 3 ildən sonra
“وَأَنْذِرْ عَشِيرَتَكَ الْأَقْرَبِينَ”
“Və yaxın qohumlarını qorxut və xəbərdarlıq et”.<ref>Şuəra surəsi, ayə 26.</ref> ayəsinin nazil olması ilə dəvət yeni bir mərhələyə qədəm qoydu və eyni ildə
“فَاصْدَعْ بِمَا تُؤْمَرُ وَأَعْرِضْ عَنِ الْمُشْرِكِينَ”
“Buna görə də, sənə əmr olunanı aşkar şəkildə bəyan et və müşriklərdən üz çevir”. (Hicr: 94) ayəsinin nazil olması ilə Peyğəmbər (s) aşkar və ümumi dəvətə başladı.

İlk dəfə peyğəmbər (s) Ukəz bazarında, bəzilərinin ticarətlə, bəzilərinin isə hündür yerlərdə yeni şeirlər və müxtəlif hekayələr söyləməklə məşğul olduğu vaxtda hamını susmağa çağırdı və dəvətini açıq şəkildə bildirdi. O gün Əbu Ləhəb Peyğəmbərə (s) istehza etdi və bir neçə nəfər də onun ardınca Peyğəmbərə (s) əziyyət ettdi. Lakin Əbu Talib Peyğəmbəri (s) müdafiə edərək onları cəzalandırdı. Bu hadisədə az sayda insan iman gətirdi və bu üç illik dövrdə gizli iman gətirən kiçik qrupun sırasına qoşuldular.<ref>Məhdi Moti, Besət, Daerətul məarefe bozorge Eslami (دائر المعارف بزرگ اسلامی), Tehran, “Daerətul məarefe bozorge Eslami” mərkəzi, cild 12, Girişin davamı.</ref>

Peyğəmbərliyin ilk əlamətləri 40 yaşında, Rəcəb və ya Ramazan ayında, Cəbrail mələyin Hira dağında Peyğəmbərə (s) görünməsi və ona “Ələq” surəsinin ilk ayələrini oxuması ilə başladı. Bir müddət vəhyin nazil olmaması Həzrəti (s) kədərləndirdi. Amma az sonra vəhy mələyi gəldi və ona öz qövmünü hidayət etməyi əmr etdi.<ref>Bir qrup yazıçı, Eslam, Daerətul məarefe bozorge Eslami (اسلام دائره المعارف بزرگ اسلامی) Tehran, cild 8, Girişin davamı</ref> Təfsiri nümunədə qeyd olunur ki, əksər təfsirçilərin fikrincə, “Ələq” surəsi Peyğəmbərə (s) nazil olan ilk surədir.<ref>Nasir Məkarim Şirazi, Təfsire nomune (تفسیر نمونه) Tehran, Darul kutubil İslamiyyə, h.ş. 1371, cild 27, səh. 153</ref>

== '''Mənbələr''' ==

Peyğəmbərin (s) məbəsi - Redaktə tarixçəsi