https://az.wikipasokh.com/history/Hakimiyy%C9%99td%C9%99_t%C3%B6vhid_n%C9%99dir%3F?feed=atomHakimiyyətdə tövhid nədir? - Redaktə tarixçəsi2026-05-28T12:02:16ZVikidə bu səhifənin dəyişikliklər tarixçəsiMediaWiki 1.43.3https://az.wikipasokh.com/index.php?title=Hakimiyy%C9%99td%C9%99_t%C3%B6vhid_n%C9%99dir%3F&diff=134&oldid=prevTearful2021 07:18, 24 noyabr 2024-də2024-11-24T07:18:47Z<p></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="az">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">← Əvvəlki versiya</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">10:48, 24 noyabr 2024 tarixinə olan versiya</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l1">Sətir 1:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">Sətir 1:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== '''Sual: Hakimiyyətdə tövhid nədir? Görəsən, o, tövhidin növlərindən biridirmi?''' ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== '''Sual: Hakimiyyətdə tövhid nədir? Görəsən, o, tövhidin növlərindən biridirmi?''' ==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''Cavab:''' Hakimiyyətdə və qanunvericilikdə tövhidin mənası bütün varlıqların işlərinin idarəçiliyi və onların canı və malı üzərindəki hökmranlığın Allah-taalanın ixtiyarında olması deməkdir. Həmçinin, qanunları və hökmləri təyin etmək Allaha aid bir işdir. Digər fərd və <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">qrumların </del>qanunvericiliyi yalnız ilahi qanunların qarşısında yer tutmadığı və ona zidd olmadığı halda etibarlıdır.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''Cavab:''' Hakimiyyətdə və qanunvericilikdə tövhidin mənası bütün varlıqların işlərinin idarəçiliyi və onların canı və malı üzərindəki hökmranlığın Allah-taalanın ixtiyarında olması deməkdir. Həmçinin, qanunları və hökmləri təyin etmək Allaha aid bir işdir. Digər fərd və <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">qurumların </ins>qanunvericiliyi yalnız ilahi qanunların qarşısında yer tutmadığı və ona zidd olmadığı halda etibarlıdır.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Hakmiyyət </del>və qanunvericilidkə tövhid feildə tövhidin növlərindən biridir.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Hakimiyyət </ins>və qanunvericilidkə tövhid feildə tövhidin növlərindən biridir.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== Hakmiyyət və qanunvericilidkə tövhidin mənası ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== Hakmiyyət və qanunvericilidkə tövhidin mənası ==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Qanunvericilikdə tövhid – Allahın kainatda yeganə qanunverici olduğuna və Ondan başqa, heç kimin müstəqil olaraq insan həyatını tənzimləmək üçün qanun təyin edə bilməyəcəyinə inanmaqıdr. Deməli, qanunları və hökmləri təyin etmək Allaha aid bir işdir. Digər fərd və <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">qrumların </del>qanunvericiliyi isə yalnız Allahın qanunlarına zidd olmadıqda, etibarlı sayıla bilər.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Qanunvericilikdə tövhid – Allahın kainatda yeganə qanunverici olduğuna və Ondan başqa, heç kimin müstəqil olaraq insan həyatını tənzimləmək üçün qanun təyin edə bilməyəcəyinə inanmaqıdr. Deməli, qanunları və hökmləri təyin etmək Allaha aid bir işdir. Digər fərd və <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">qurumların </ins>qanunvericiliyi isə yalnız Allahın qanunlarına zidd olmadıqda, etibarlı sayıla bilər.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Hakimiyyət, yəni insanların canı və malı üzərində <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">hökümranlıq</del>. Cəmiyyətin idarəçiliyi də <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Aallah</del>-taalaya aid işdir. Müstəqil və həqiqi hakim məhz Allah-taaladır. Başqalarının hakimiyyəti isə yalnız Allah-taalanın icazəsi ilə etibarlıdır. Deməli, qanunvericlik və qanunların icrası Ona məxus olduğu üçün başqası belə bir səlahiyyətə malik ola bilməz. Əgər səlahiyyətə malikdirsə, bu, yalnız Onun izni və iradəsi ilə olmalıdır. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(Səid </del>Mehr, “Kəlam elmi”, səh. 103<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">)</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Hakimiyyət, yəni insanların canı və malı üzərində <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">hökmranlıq</ins>. Cəmiyyətin idarəçiliyi də <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Allah</ins>-taalaya aid işdir. Müstəqil və həqiqi hakim məhz Allah-taaladır. Başqalarının hakimiyyəti isə yalnız Allah-taalanın icazəsi ilə etibarlıdır. Deməli, qanunvericlik və qanunların icrası Ona məxus olduğu üçün başqası belə bir səlahiyyətə malik ola bilməz. Əgər səlahiyyətə malikdirsə, bu, yalnız Onun izni və iradəsi ilə olmalıdır. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><ref>Səidi </ins>Mehr, “Kəlam elmi”, səh. 103<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ref></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== Hakimiyyətdə tövhid ilə feldə tövhidin rabitəsi ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== Hakimiyyətdə tövhid ilə feldə tövhidin rabitəsi ==</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Allah-taala kamillik sifətləri ilə yanaşı, feillərin baş verməsinin də səbəbidir. Yaratmaq, ruzi vermək, varlıqların işlərini idarə etmək, bəxş etmək və s. Allahın feillərinin sırasına daxildir. Həmçinin, aləmdə həqiqi və müstəqil təsirə malik kəs də məhz, Allahın zatıdır. Ondan başqa, heç bir varlıq tam və müstəqil təsirə malik deyil. Ondan savayı, hamısı qeyri-müstəqildir. Qurana görə, feildə tövhid - kainatda Allahdan başqa, heç bir müstəqil təsir edənin olmaması deməkdir. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(</del>Rəbbani <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Qolpeyeqani</del>, “Təlxisul-ilahiyyat”, səh. 63<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">)</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Allah-taala kamillik sifətləri ilə yanaşı, feillərin baş verməsinin də səbəbidir. Yaratmaq, ruzi vermək, varlıqların işlərini idarə etmək, bəxş etmək və s. Allahın feillərinin sırasına daxildir. Həmçinin, aləmdə həqiqi və müstəqil təsirə malik kəs də məhz, Allahın zatıdır. Ondan başqa, heç bir varlıq tam və müstəqil təsirə malik deyil. Ondan savayı, hamısı qeyri-müstəqildir. Qurana görə, feildə tövhid - kainatda Allahdan başqa, heç bir müstəqil təsir edənin olmaması deməkdir.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"><ref></ins>Rəbbani <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">Qolpayqani</ins>, “Təlxisul-ilahiyyat”, səh. 63<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ref></ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Məfhum baxımından feildə tövhidlə hakimiyyətdə tövhid arasında ümumilik və xüsusilik (tabelilik) əlaqəsi vardır. Yəni, feildə tövhid ümumi, hakimiyyətdə tövhid isə xüsusidir və feildə tövhidin bir qismidir. Çünki Allahın feillərindən biri də Onun bütün kainata hakim olmasıdır. Başqa sözlə desək, feildə tövhid ümumidir və Allahın bütün feillərini ehtiva edir. Hakimiyyətdə tövhid isə xüsusidir və yalnız Allahın bəzi feillərinə şamil olur.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>Məfhum baxımından feildə tövhidlə hakimiyyətdə tövhid arasında ümumilik və xüsusilik (tabelilik) əlaqəsi vardır. Yəni, feildə tövhid ümumi, hakimiyyətdə tövhid isə xüsusidir və feildə tövhidin bir qismidir. Çünki Allahın feillərindən biri də Onun bütün kainata hakim olmasıdır. Başqa sözlə desək, feildə tövhid ümumidir və Allahın bütün feillərini ehtiva edir. Hakimiyyətdə tövhid isə xüsusidir və yalnız Allahın bəzi feillərinə şamil olur.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">====== '''Dipnotlar:''' ======</ins></div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kateqoriya:Kəlam elm]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kateqoriya:Kəlam elm]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kateqoriya:Yaradan]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kateqoriya:Yaradan]]</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kateqoriya:Tövhid və onun dəlili]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[Kateqoriya:Tövhid və onun dəlili]]</div></td></tr>
</table>Tearful2021https://az.wikipasokh.com/index.php?title=Hakimiyy%C9%99td%C9%99_t%C3%B6vhid_n%C9%99dir%3F&diff=100&oldid=prevTearful2021: Yeni səhifə yaradıldı2024-10-07T06:25:33Z<p>Yeni səhifə yaradıldı</p>
<p><b>Yeni səhifə</b></p><div>== '''Sual: Hakimiyyətdə tövhid nədir? Görəsən, o, tövhidin növlərindən biridirmi?''' ==<br />
'''Cavab:''' Hakimiyyətdə və qanunvericilikdə tövhidin mənası bütün varlıqların işlərinin idarəçiliyi və onların canı və malı üzərindəki hökmranlığın Allah-taalanın ixtiyarında olması deməkdir. Həmçinin, qanunları və hökmləri təyin etmək Allaha aid bir işdir. Digər fərd və qrumların qanunvericiliyi yalnız ilahi qanunların qarşısında yer tutmadığı və ona zidd olmadığı halda etibarlıdır.<br />
<br />
Hakmiyyət və qanunvericilidkə tövhid feildə tövhidin növlərindən biridir.<br />
<br />
== Hakmiyyət və qanunvericilidkə tövhidin mənası ==<br />
Qanunvericilikdə tövhid – Allahın kainatda yeganə qanunverici olduğuna və Ondan başqa, heç kimin müstəqil olaraq insan həyatını tənzimləmək üçün qanun təyin edə bilməyəcəyinə inanmaqıdr. Deməli, qanunları və hökmləri təyin etmək Allaha aid bir işdir. Digər fərd və qrumların qanunvericiliyi isə yalnız Allahın qanunlarına zidd olmadıqda, etibarlı sayıla bilər.<br />
<br />
Hakimiyyət, yəni insanların canı və malı üzərində hökümranlıq. Cəmiyyətin idarəçiliyi də Aallah-taalaya aid işdir. Müstəqil və həqiqi hakim məhz Allah-taaladır. Başqalarının hakimiyyəti isə yalnız Allah-taalanın icazəsi ilə etibarlıdır. Deməli, qanunvericlik və qanunların icrası Ona məxus olduğu üçün başqası belə bir səlahiyyətə malik ola bilməz. Əgər səlahiyyətə malikdirsə, bu, yalnız Onun izni və iradəsi ilə olmalıdır. (Səid Mehr, “Kəlam elmi”, səh. 103)<br />
<br />
== Hakimiyyətdə tövhid ilə feldə tövhidin rabitəsi ==<br />
Allah-taala kamillik sifətləri ilə yanaşı, feillərin baş verməsinin də səbəbidir. Yaratmaq, ruzi vermək, varlıqların işlərini idarə etmək, bəxş etmək və s. Allahın feillərinin sırasına daxildir. Həmçinin, aləmdə həqiqi və müstəqil təsirə malik kəs də məhz, Allahın zatıdır. Ondan başqa, heç bir varlıq tam və müstəqil təsirə malik deyil. Ondan savayı, hamısı qeyri-müstəqildir. Qurana görə, feildə tövhid - kainatda Allahdan başqa, heç bir müstəqil təsir edənin olmaması deməkdir. (Rəbbani Qolpeyeqani, “Təlxisul-ilahiyyat”, səh. 63)<br />
<br />
Məfhum baxımından feildə tövhidlə hakimiyyətdə tövhid arasında ümumilik və xüsusilik (tabelilik) əlaqəsi vardır. Yəni, feildə tövhid ümumi, hakimiyyətdə tövhid isə xüsusidir və feildə tövhidin bir qismidir. Çünki Allahın feillərindən biri də Onun bütün kainata hakim olmasıdır. Başqa sözlə desək, feildə tövhid ümumidir və Allahın bütün feillərini ehtiva edir. Hakimiyyətdə tövhid isə xüsusidir və yalnız Allahın bəzi feillərinə şamil olur.<br />
<br />
[[Kateqoriya:Kəlam elm]]<br />
[[Kateqoriya:Yaradan]]<br />
[[Kateqoriya:Tövhid və onun dəlili]]</div>Tearful2021