https://az.wikipasokh.com/history/%C4%B0slam_Pey%C4%9F%C9%99mb%C9%99rinin_(s)_%22ilk_m%C3%BCs%C9%99lman%22_olmas%C4%B1?feed=atom 2026-05-28T16:44:57Z Vikidə bu səhifənin dəyişikliklər tarixçəsi MediaWiki 1.43.3 https://az.wikipasokh.com/index.php?title=%C4%B0slam_Pey%C4%9F%C9%99mb%C9%99rinin_(s)_%22ilk_m%C3%BCs%C9%99lman%22_olmas%C4%B1&diff=734&oldid=prev 2025-12-03T10:54:38Z

<p>Səhifə &quot;&#039;&#039;&#039;Sual:&#039;&#039;&#039; Qurani-Kərimdə İslam Peyğəmbərinin (s) dili ilə buyurulur: &quot;Mən ilk müsəlmanam&quot;. Halbuki Peyğəmbərdən (s) əvvəl müsəlman olan bəzi peyğəmbərlərə (ə) dair də Quranda ayələr var. Bu ifadənin mənası necə izah edilə bilər? &#039;&#039;&#039;Cavab:&#039;&#039;&#039; İslam Peyğəmbəri (s) Qurani-Kərimin ayələrinə əsasən özünü belə təqdim edir: أَنَا أَوَّلُ الْمُسْلِمِينَ &quot;Mən ilk müsəlmanam&quot;. Bu cü...&quot; məzmunu ilə yaradıldı</p> <p><b>Yeni səhifə</b></p><div>&#039;&#039;&#039;Sual:&#039;&#039;&#039; Qurani-Kərimdə İslam Peyğəmbərinin (s) dili ilə buyurulur: &quot;Mən ilk müsəlmanam&quot;. Halbuki Peyğəmbərdən (s) əvvəl müsəlman olan bəzi peyğəmbərlərə (ə) dair də Quranda ayələr var. Bu ifadənin mənası necə izah edilə bilər?<br /> <br /> &#039;&#039;&#039;Cavab:&#039;&#039;&#039; İslam Peyğəmbəri (s) Qurani-Kərimin ayələrinə əsasən özünü belə təqdim edir:<br /> أَنَا أَوَّلُ الْمُسْلِمِينَ<br /> &quot;Mən ilk müsəlmanam&quot;. Bu cümlə Peyğəmbərin (s) zaman baxımından ilk müsəlman olduğunu deyil, məqam və üstünlük baxımından başqalarından öndə olduğunu bildirir. Çünki keçmiş peyğəmbərlər (ə) də müsəlman adlandırılmışlar.<br /> <br /> Bəzi alimlər bunu belə izah ediblər ki, Peyğəmbər (s) öz ümməti arasında ilk müsəlman olub. Digərləri isə &quot;müsəlman&quot; və &quot;təslim&quot; sözünün keçmiş peyğəmbərlərə aid istifadəsinin lüğəvi məna daşıdığını, yəni “Allaha təslim olmaq” mənasını verdiyini, amma Peyğəmbərə (s) aid &quot;müsəlman&quot; sözünün terminoloji cəhətdən və İslam dininə olan inancla bağlı olduğunu qeyd ediblər. Qurani-Kərimdə İslam Peyğəmbərinin (s) dili ilə belə buyurulur:<br /> لَا شَرِیکَ لَهُ ۖ وَبِذٰلِکَ أُمِرْتُ وَأَنَا أَوَّلُ الْمُسْلِمِینَ<br /> «Onun heç bir şəriki yoxdur. Mənə bu əmr olunmuşdur və mən ilk müsəlmanam».&lt;ref&gt;“Ənam” surəsi, ayə 163&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == &#039;&#039;&#039;Keçmiş peyğəmbərlərin (ə) müsəlman olması&#039;&#039;&#039;&lt;ref&gt;Cavadi Amuli, Abdullah &quot;Yade məad&quot;, səh. 31&lt;/ref&gt; ==<br /> Quranda bəzi keçmiş peyğəmbərlər (ə) müsəlman olaraq tanıtdırılır. O cümlədən:<br /> <br /> Həzrət Nuh (ə):<br /> وَأُمِرْتُ أَنْ أَکُونَ مِنَ الْمُسْلِمِینَ<br /> «... və mənə təslim olanlardan olmaq əmr edilmişdir».&lt;ref&gt;“Yunus” surəsi, ayə 72&lt;/ref&gt;<br /> <br /> Həzrət İbrahim (ə): &quot;Mən aləmlərin Rəbbinə təslim oldum&quot;. &lt;ref&gt;“Bəqərə” surəsi, ayə 128 və 131&lt;/ref&gt;<br /> <br /> Bu ifadə həmçinin Həzrət Lut (ə)&lt;ref&gt;“Zariyat” surəsi, ayə 36&lt;/ref&gt;, Həzrət Yusif (ə)&lt;ref&gt;“Yusif” surəsi, ayə 101&lt;/ref&gt;, Həzrət Süleyman (ə) və Səba mələyi barəsində də qeyd olunub.&lt;ref&gt;“Nəml” surəsi, ayə 44&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == &#039;&#039;&#039;Peyğəmbərin (s) &quot;ilk müsəlman&quot; olması və bu məsələnin keçmiş peyğəmbərlərin (ə) müsəlman olmağı ilə bağlılığı&#039;&#039;&#039; ==<br /> Qurani-Kərimdə أَوَّلُ الْمُسْلِمِینَ &quot;ilk müsəlman&quot; ifadəsi yalnız İslam Peyğəmbərinə (s) aid edilmişdir; “Ənam” surəsi, ayə 163 və “Zumər” surəsi, ayə 12.<br /> <br /> Təfsirçilər bu ifadənin Peyğəmbərin (s) məqam baxımından bütün müsəlmanlardan və peyğəmbərlərdən (ə) üstün olduğunu vurğuladığını bildirirlər.&lt;ref&gt;Əllamə Təbatəbai, &quot;Əl-Mizan&quot; təfsiri, c. 7, səh. 544&lt;/ref&gt;<br /> <br /> &quot;İlk müsəlman&quot; ifadəsi yalnız həzrət Muhəmməd (s) üçün istifadə olunub. Keçmiş peyğəmbərlər isə sadəcə olaraq &quot;müsəlmanlardan&quot; – yəni təslim olanlardan – kimi təqdim olunub; bunu Peyğəmbərin (s) yüksək mənəviyyatı və uca məqamı ilə əlaqələndiriblər.<br /> <br /> Şiə təfsir alimlərindən olan Əllamə Təbatəbai və Ayətullah Məkarim Şirazi belə ehtimal irəli sürüblər ki, digər peyğəmbərlər (ə) üçün &quot;müsəlman&quot; ifadəsi Allahın əmrlərinə təslim olmaq mənasında istifadə olunmuşdur və bu, bütün peyğəmbərlərə, möminlərə şamil olunur. Lakin İslam Peyğəmbərinə (s) aid &quot;ilk müsəlman&quot; ifadəsi İslam dininə aid termindir və İslam dinini əhatə edir.&lt;ref&gt;Məkarim Şirazi, Nasir &quot;Nümunə&quot; təfsiri, Tehran, &quot;Darul-kutubil-İslamiyyə&quot;, c. 6, səh. 61; Təbatəbai, Məhəmmədhüseyn, &quot;əl-Mizan&quot; təfsiri, Qum Dini Elmlər Hövzəsinin Müəllimlər Birliyi Nəşriyyatı, c. 7, səh. 394&lt;/ref&gt;<br /> <br /> Bəzi təfsirçilər isə hesab edirlər ki, &quot;ilk müsəlman&quot; ifadəsi Peyğəmbərin (s) öz ümməti içərisində birinci müsəlman olduğunu göstərir.&lt;ref&gt;Seyid Əli Əkbər Qurəşi, &quot;Əhsənul-hədis&quot; təfsiri, c. 3,&lt;/ref&gt;<br /> <br /> == &#039;&#039;&#039;Mənbələr&#039;&#039;&#039; ==</div>

Huseynli35